Przejdź do treści
Świat Isotry
9. sierpnia 2024

Pochodzenie terminów rolet, żaluzji i pergoli: Droga słów do ich znaczenia

4 min.
1361 przeczytanie
Pochodzenie terminów rolet, żaluzji i pergoli: Droga słów do ich znaczenia
21 lutego przypomnieliśmy sobie Międzynarodowy Dzień Języka Ojczystego. Czy wiesz, skąd pochodzą niektóre terminy, których używamy w branży techniki zaciemniającej?

Zasłony zasłaniają, rolety rolują się

Przezroczysta lub częściowo przeświecająca zasłona tekstylna, która ma za zadanie zapobiegać spojrzeniom z zewnątrz do pomieszczeń, już od wielu stuleci nazywa w Czechach zasłoną. Stosunkowo wyraźnie z tego słowa wynika, że jej zadaniem jest zasłonięcie czegoś. Również w nazwie rolet nie ma nic tajemniczego. Przyjęliśmy ją prawdopodobnie z niemieckiego Rollette, pochodzącego z francuskiego roulette. Natomiast to pochodzi od słowa rouler – zwijać. Zatem roleta to nic innego, niż materiał nawinięty na wał, z pomocą którego rozwija się lub nawija według potrzeby.

Żaluzje przeciwko zazdrosności

Żaluzje już mają ciekawszą historię i pochodzenie nazwy. Jako pierwsi używali ich podobno orientalni władcy w haremach, którzy nie chcieli, aby ich haremowe piękności oglądał ktoś z zewnątrz. Okiennice z drewnianych lameli, z początku jeszcze nieruchomych, które przepuszczały do pomieszczenia światło, ale nie ciekawskie spojrzenia, zaczęto nazywać według francuskiego słowa – jalousie (żaluzi).

Markiza aniołów

Markiza i markiza to nie to samo; jednak tytuł szlachecki prawdopodobnie związany jest z zasłoną przed słońcem. Prawdopodobnie pierwotnie był to namiot – miejsce tak udekorowane i przyjemnie zacienione, że nadawało się również na pobyt szlachcianek. Anglicy błędnie zrozumieli termin „marquise” jako liczbę mnogą, a w amerykańskim angielskim termin „marquee” powstał w odniesieniu do tekstylnych daszków nad witrynami sklepowymi.

Pergola

Pergola brzmi w większości indoeuropejskich języków podobnie. Przyjęliśmy ją z włoskiego pergola, gdzie dostała się z łacińskiego wyrazu pergula nieznanego pochodzenia. Jednym z wariantów jej pochodzenia jest też starosłowiańskie słowo próg, które oznacza to samo, co w języku czeskim. Łacińska pergula oznaczała zarówno pergolę, jak też tak stragan przed domem lub chatę.

Plisse, rolety ekranowe i japońskie ściany

Wyraz plisse znały już nasze babcie – jako „plisowane“ nazywano suknie wyprasowane do wielu kilkucentymetrowych założeń. Niezależnie od tego, czy plisowane spódnice są akurat w modzie, czy nie, żaluzje plisse zdecydowanie wyznaczają trendy. Łączą w sobie elegancki i nowoczesny wygląd z praktycznością, łatwą adaptacją i prostym utrzymaniem.

Nazwa rolet ekranowych pochodzi z angielskiego słowa screen, które oprócz znaczenia „ekran“ oznacza też osłona, plandeka lub parawan. Natomiast japońskie ściany naprawdę pochodzą z Japonii, gdzie mają długą tradycję. Pierwotny były z papieru i drewna, dziś używamy nowoczesnych materiałów, ale pozostała elegancja, ożywienie wnętrza i przepuszczalność światła. Japońskie panele można tak wykorzystać zarówno do zaciemnienia jakichkolwiek okien łącznie z wielkoformatowymi, jak też do optycznego rozdzielenia pomieszczeń.

Najnowsze

Dom i ogród
17. lutego 2026

Zaciemnienie wewnętrzne: Porównanie rolet, żaluzji i plisse

Jakub Vaněk
4 min.
1361 przeczytanie
Zaciemnienie wewnętrzne: Porównanie rolet, żaluzji i plisse
Zaciemnienie wewnętrzne dziś ma wpływ nie tylko na wygląd pomieszczenia, ale również na komfort cieplny, prywatność i to, jak przyjemnie czujemy się w domu przez cały rok. Oferta wewnętrznej techniki zaciemniającej jest bogata – od rolet tekstylnych poprzez klasyczne żaluzje wewnętrzne, aż po nowoczesne plisse. Każdy typ działa inaczej, oferuje inny stopień regulacji światła i poziom estetyki. Jeżeli jesteś na etapie wyboru, poniższe zestawienie pomoże Ci w zorientowaniu się i wyborze najlepszej opcji do Twojego domu.
Dom i ogród
11. lutego 2026

Rolety dzień i noc: Jak działają i dlaczego są tak popularne?

Aneta Paroulková
4 min.
1361 przeczytanie
Rolety dzień i noc: Jak działają i dlaczego są tak popularne?
Rolety dzień i noc należą do najpopularniejszych typów zaciemnienia wewnętrznego. Łączą w sobie wygląd klasycznej rolety tekstylnej z funkcją żaluzji, zatem potrafią regulować światło, chronić prywatność i jednocześnie dobrze wyglądają w nowoczesnym wnętrzu. Nadają się do mieszkań, domów jednorodzinnych i biur – a dzięki szerokiej palecie wariantów istnieją rozwiązania dla prawie każdego typu okna, łącznie z drzwiami balkonowymi lub oknami francuskimi.