Przejdź do treści
Motywy sezonowe

Jak obserwować zaćmienie Słońca?

Jak obserwować zaćmienie Słońca?
W czwartek 10 czerwca między 11:44 i 13:36 środkowoeuropejskiego letniego czasu przez tarczę Słońca przejdzie cień Księżyca w nowiu. O godzinie 12:39 będzie zakrywać jej największą część, w przybliżeniu jedną piątą. Jak najlepiej obserwować zaćmienie i kiedy będzie następne?

Pierścieniowe zaćmienie Słońca

W tym roku zaćmienie będzie u nas widoczne tylko jako częściowe – Księżyc zakryje tylko część tarczy Słońca. Terytorium, skąd będzie można obserwować zaćmienie jako pierścieniowe, ty razem znajduje się w części Kanady, Grenlandii i Rosji. Najbliższe pełne zaćmienie Słońca będzie można obserwować w tym roku 4 grudnia z Antarktydy. W Republice Czeskiej, niestety, pełnego zaćmienia Słońca doczekamy się dopiero 7 października 2135 roku, ale jeżeli jesteś gotów podróżować za nim przynajmniej po Europie, zaznacz w kalendarzu datę 12 sierpnia 2026 roku. W takim przypadku będziesz chciał zarezerwować bilet lotniczy do Hiszpanii lub na Islandię, gdzie całkowicie zakrytą tarczę Słońca zobaczysz na najdalej na zachód położonych cyplach wyspy.

Nieco wyraźniejsze zaćmienie będzie już 25 października 2022 roku koło południa – Księżyc patrząc z naszego terytorium zakryje ponad 42 % średnicy Słońca.

Jak obserwować zaćmienie Słońca

Patrzenie na Słońce bez ochrony wzroku jest bardzo niebezpieczne. Nie wystarczą też zwykłe okulary słoneczne lub wcześniej używane kółko z dyskietki (ponadto kto z nas ma je jeszcze w domu?). W wielkiej potrzebie i do krótkiego obserwowania Słońca można użyć ciemnej, nienapromieniowanej części zdjęcia rentgenowskiego (ale nie może być porysowane). Do bezpiecznej obserwacji w warunkach domowych trzeba mieć filtr spawalniczy stopień 13 i wyższy, ewentualnie specjalne filtry zakupione w planetarium. Kiedy już wybierzesz się do planetarium, najlepiej użyjesz sobie zaćmienia tu za pośrednictwem ich lunet wyposażonych w bezpieczne filtry, ewentualnie z pomocą lunety projekcyjnej.

Wpływ zaćmienia Słońca

Zaćmienie Słońca większość naszych przodków niepokoiło i wymyślali najróżniejsze legendy mitologiczne lub religijne z nim związane. Przy pełnym zaćmieniu dochodzi na zacienionej części (ok. jednej setnej powierzchni Ziemi) do wyraźnego ściemnienia i ochłodzenia. Wyraźnie reagują na nie zazwyczaj zwierzęta: pszczoły wracają do uli, ptaki często zamilkną.

Przy częściowym zaćmieniu można oczekiwać również reakcji u bardzo wrażliwych zwierząt, na przykład psów i kotów, u których zaobserwowano też reakcje na pełnię Księżyca. Ochłodzić powinno się minimalnie, może o jeden lub dwa stopnie Celsjusza. Nie możemy też oczekiwać wyraźnego ściemnienia.

Do dokładnego zaciemnienia wykorzystaj rolety przedokienne lub żaluzje zewnętrzne z lamelami zachodzącymi do siebie, na przykład typ Zetta. Materiały typu blackout są do dyspozycji również w przypadku rolet ekranowych. Jeżeli chcesz tylko lekko stłumić przenikające promienie słońca, Wypróbuj żaluzje plisse, rolety tekstylne, lub japońskie ściany.

Najnowsze

Dom i ogród
12. maja 2026

Okna w kuchni: jak najlepiej je zaciemnić i zapobiec przedostawaniu się owadów?

Jakub Vaněk
4 min.
1861 przeczytanie
Okna w kuchni: jak najlepiej je zaciemnić i zapobiec przedostawaniu się owadów?
Okno kuchenne jest niezwykle użyteczną rzeczą – świeże powietrze w ciągu kilku minut i dodatkowo na przykład widok do przyrody podczas mycia naczyń. Jest jednak związane też z jednym problemem: jak odpowiednio ograniczyć światło słoneczne, aby zaciemnienie nie było narażone na tłuszcz z powietrza i rozpryskiwaną wodę lub cząstki przygotowywanych pokarmów? I jak zapobiec przenikaniu owadów do kuchni podczas wietrzenia?
Wskazówka tygodnia
9. maja 2026

Pergola bioklimatyczna: Luksus, który się opłaci

Kateřina Jelenová
4 min.
1861 przeczytanie
Pergola bioklimatyczna: Luksus, który się opłaci
Pergola dziś już nie jest tylo prostą konstrukcją, która zapewni trochę cienia w ogrodzie. Nowoczesna pergola bioklimatyczna potrafi zmienić taras lub ogrd na pełnowartościowe miejsce na zewnątrz, z którego można korzystać przez większą część roku. Dzięki przemyślanej konstrukcji, odpornym materiałom i możliwości regulacji światła i przepływu powietrza oferuje komfort, który klasyczną pergolę ogrodową podnosi o kilka poziomów wyżej.